طلاق و اقسام آن

طلاق ویژه نکاح دائم است و انحلال نکاح منقطع (متعه ) از طریق بذل یا انقضاء مدت صورت می گیرد . ماده ۱۱۳۹ قانون مدنی (( طلاق مخصوص عقد دائم است و زن در منقطعه با انقضاء مدت یا بذل آن از طرف شوهر از زوجیت خارج می شود )) دراین باره می گوید:

از نظر ماهیت حقوقی ، در فقه اسلامی و قانون مدنی ، طلاق ایقاعی است که از سوی مرد یا نماینده او واقع می شود و ناشی از اراده طرفین نمی باشد . حتی در مواردی که طلاق بر اساس توافق زوجین و به صورت خلع یا مبادرت صورت می گیرد ، باید آن را یک عمل حقوقی یک جانبه ( ایقاع ) به شمار آورد ؛ زیرا توافق زوجین که شرط یا انگیزه طلاق می باشد غیر از خود آن است و طلاق یعنی آخرین عملی که با اجرای صیغه تحقق می پذیرد و رابطه نکاح را منحل می کند .
اقسام طلاق:
ماده ۱۱۴۳ ق.م . (( طلاق بر دو قسم است ؛ بائن و رجعی )) .
ماده ۱۱۴۴ ق.م. (( در طلاق بائن برای شوهر حقو رجوع نیست )) .
بائن از بیونیت به معنی جدائی است و اینگونه طلاق را از آن رو بائن گفته اند که در آن حق رجوع برای شوهر شناخته نشده است و با وقوع طلاق رابطه نکاح به طور قطعی منحل می شود .
ماده ۱۱۴۵ ق.م. (( در موراد ذیل طلاق بائن است :
۱- طلاقی که قبل از نزدیکی واقع شود ؛
۲- طلاق یائسه ؛
۳- طلاق خلع مبارات مادام که زن رجوع به عوض نکرده باشد ؛
۴- سومین طلاق که بعد از سه وصلت متوالی به عمل آید ؛ اعم از این که وصلت در نتیجه رجوع باشد یا در نتیجه نکاح جدید .

طلاق رجعی طلاقی است که شوهر می تواند در ایام عده و بدون نکاح مجدد با زن خود به سر ببرد .
ماده ۱۱۴۸ ق.م. (( در طلاق رجعی برای شوهر در مدت عده حق رجوع است .))
ماده ۱۱۴۹ ق.م. (( رجوع در طلاق به هر لفظ یا فعلی حاصل می شود که دلالت بر رجوع کند ؛ مشروط بر این که مقرون به قصد رجوع باشد . ))
طلاق عدی از اقسام طلاق رجعی است .
طلاق عدی عبارت است از طلاقی که پس از آن مرد در ایام عده رجوع کند و با زن نزدیکی نماید و سپس در طُهر دیگر زن را طلاق دهد .

آثار طلاق بائن:
قطع کامل رابطه زوجیت : اگر طلاق بائن باشد ، رابطه نکاح از تاریخ وقوع آن منحل می شود . بر اثر طلاق بائن ، زن و شوهر از قید زناشویی آزاد می شوند : شوهر پس از طلاق می تواند بدون اشکال ازدواج کند . اما زوجه ، اگر از آن دسته از زنان نباشد که عده طلاق ندارد ، باید عده نگه دارد و نمی تواند در ایام عده با دیگری ازدواج کند و این تنها اثری است که بعد از طلاق بائن در ایام عده از ازدواج سابق باقی می ماند . بنابراین با وقوع طلاق بائن ، حقوق و تکالیفی که زن و شوهر نسبت به یکدیگر داشتند ساقط می گردد . اقامتگاه زن دیگر تابع شوهر نیست ، بقاء نام خانوادگی شوهر برای زن منوط به اجازه شوهر است . ( ماده ۴۲ قانون ثبت احوال مصوب ۱۳۵۵ ) . زنی که در عده طلاق بائن است مستحق نفقه ایام عده نیست ، مگر اینکه آبستن باشد ( ماده ۱۱۰۹ قانون مدنی ) .
آثار طلاق رجعی:

بقاء آثار زوجیت : در مواردی که طلاق ، برابر قانون مدنی بائن نباشد رجعی است . در طلاق رجعی ، تا موقعی که عده زن منقضی نشده ، رابطه نکاح نکاح کاملا قطع نگردیده است . بنابراین در ایام عده رجعیه ، حقوق و تکالیف زوجیت تا آنجا که با ماهیت طلاق سازگار باشد به حکم قانون باقی می ماند : نفقه زن به عهده شوهر است و دادگاه در صورت اختلاف باید میزان این نفقه را تعیین کند و اگر یکی از زوجین فوت کند ، دیگری از او ارث می برد . ( ماده ۹۴۳ قانون مدنی ) .
زنا با زنی که در عده رجعیه است در حکم زنا با زن شوهردار و موجب حرمت ابدی است .

تعریف بعضی از اصطلاحات :
نکاح منقطع ( متعه ) : نکاح وقتی منقطع است که برای مدت معینی واقع شده باشد . ( ماده ۱۰۷۵ ق.م.)
طُهر : در لغت پاک شدن را گویند و در اصطلاح حقوقی عبارت است از پاکی زن از عادت زنانگی و نیز مدتی که بین دو عادت زنانگی قرارمی گیرد .
حرمت ابدی : در باب نکاح حالتی است قانونی در رابطه زن و مرد که با وجود آن حالت هرگونه رابطه نکاح بین آن زن و مرد برای همیشه حرام می شود

رفتن به نوارابزار